Εκτύπωση PDF

Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2010
Αρ.Πρωτ.: 24801/2-3-10

Προς
την Υπουργό Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης
κ. Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου
Fax: 2105239101

Θέμα: Προτάσεις Nosmoke.gr για το επικείμενο νέο θεσμικό πλαίσιο σχετικά με το κάπνισμα

Αξιότιμη κυρία υπουργέ,

Πολλά συγχαρητήρια για την πρόθεσή σας να εφαρμόσετε καθολική απαγόρευση του καπνίσματος στους δημόσιους χώρους. Τα δεδομένα της επιστήμης κραυγάζουν πλέον για κάτι τέτοιο και η Ελληνική κοινωνία είναι ώριμη να το δεχθεί, όπως φυσικά το έχει δεχθεί και η πλειοψηφία των πολιτισμένων κρατών στην Ευρώπη και στον κόσμο.

Όλοι γνωρίζουμε πως ο νόμος 3730/2008 είναι γεμάτος ελλείψεις, ασάφειες και προβλήματα. Το Nosmoke.gr έβγαλε πρώτο στη δημοσιότητα και κατέδειξε τα σοβαρότατα προβλήματα του νόμου, ζητώντας να διορθωθούν. Και πρόσφατα ως ένα έσχατο μέσο πίεσης για τη διόρθωση του απαράδεκτου αυτού νόμου προσφύγαμε, όπως γνωρίζετε, και στο Συμβούλιο Επικρατείας, ζητώντας ουσιαστικά την άρση όλων των εξαιρέσεων. Η υπόθεση θα εκδικαστεί στις 13 Απριλίου 2010.

Πριν προχωρήσουμε σε προτάσεις, επιτρέψτε μας να σας υπενθυμίσουμε τα εξής:

• Πλήθος χωρών στην Ευρώπη και τον κόσμο εφαρμόζουν πλέον με επιτυχία καθολική απαγόρευση καπνίσματος στους κλειστούς δημόσιους χώρους
• Η Ελληνική κοινωνία είναι ώριμη για την αλλαγή
• Οι πολίτες είναι εξοργισμένοι από την κοροϊδία και από την αδράνεια του κρατικού μηχανισμού στην εφαρμογή του νόμου
• Το πολιτικό κόστος θα είναι μεγαλύτερο αν δεν προχωρήσετε άμεσα στην προστασία των πολιτών από το παθητικό κάπνισμα
• Η διεθνής εικόνα της χώρας μας πλήττεται ανεπανόρθωτα

Ορισμένες από τις προτάσεις που θα ακολουθήσουν σας τις έχουμε ήδη στείλει με την υπ' αριθ. πρωτ. 138348/19-10-09 επιστολή μας (για την οποία ακόμη δεν έχουμε λάβει απάντησή σας) και άλλες πάλι είναι καινούριες.

Οι προτάσεις του Nosmoke.gr για την επίλυση του προβλήματος κάπνισμα στη χώρα μας:

1) Άμεση έκδοση υπουργικής απόφασης & έναρξη εφαρμογής του νόμου
Να εκδοθεί άμεσα η κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών, Ανάπτυξης, Υγείας (ΚΥΑ) που αναφέρεται στο άρθρο 6, παράγραφο 3 του νόμου 3730/2008, η οποία θα καθορίσει τις αρχές, τα όργανα, τις διαδικασίες ελέγχου, τη διαδικασία είσπραξης των προστίμων κλπ, άρα τον τρόπο εφαρμογής του νόμου, ώστε να ξεκινήσει επιτέλους και στην πράξη η εφαρμογή.

2) Άμεση έκδοση υπουργικής απόφασης για την άρση όλων των εξαιρέσεων
Να εκδοθεί άμεσα η υπουργική απόφαση που προβλέπει το άρθρο 3 παράγραφος 1 τελευταίο εδάφιο του νόμου 3730/2008 που να ορίζει καθολική απαγόρευση του καπνίσματος στους δημόσιους χώρους και να ξεκινήσει άμεσα η εφαρμογή της. Οι εξαιρέσεις που προβλέπει ο νόμος 3730/2008 αλλά και η υπουργική απόφαση εφαρμογής του είναι αντισυνταγματικές ως αντιβαίνουσες την αρχή της ισότητας ενώπιον του νόμου (άρθρο 4 παράγραφος 1 του Συντάγματος) και την ίση προστασία του δικαιώματος όλων των εργαζομένων στην υγεία (άρθρο 5 παράγραφος 5 του Συντάγματος). Πραγματικά, δεν υπάρχει κανένας δικαιολογητικός λόγος να εξαιρεθεί μία κατηγορία κλειστών δημόσιων χώρων από την απαγόρευση.
Σε πολλά κράτη μέλη της Ε.Ε. (π.χ. Γαλλία), η άρση όλων των εξαιρέσεων έγινε με υπουργική απόφαση, χωρίς να προχωρήσουν στην ψήφιση νέου νόμου.
Εναλλακτικά, μπορείτε να παρουσιάσετε νέο νομοσχέδιο σαφές & πλήρες. Σ’ αυτήν την περίπτωση, θα πρέπει ο νέος νόμος να είναι σαφής και ολοκληρωμένος, χωρίς ελλείψεις, εξαιρέσεις και παραθυράκια, και να θεσπίζει την καθολική απαγόρευση του καπνίσματος σε όλους τους δημόσιους χώρους (περιλαμβανομένων νυχτερινών κέντρων, bar, κάθε είδους χώρων εργασίας, κάθε είδους μέσων μεταφοράς, χώρων αναμονής, εκπαιδευτικών ιδρυμάτων κάθε είδους και βαθμίδας, ημιυπαίθριων χώρων καταστημάτων εστίασης κλπ.) καθώς και τη σαφή απαγόρευση κάθε είδους διαφήμισης προϊόντων καπνού (φανερής, κρυφής, χορηγίας, δειγματισμού κλπ).
Ο νέος αυτός νόμος θα πρέπει επίσης να συγκεντρώνει όλους τους προηγούμενους εν ισχύ νόμους σε έναν. Υπάρχουν δύο τρόποι για να γίνει αυτό: 1) O νέος νόμος να περιλαμβάνει όλες τις προηγούμενες διατάξεις και ταυτόχρονα να καταργεί όλους τους προηγούμενους, είτε 2) ο νόμος να εμπεριέχει τις καινούριες διατάξεις και ταυτόχρονα κατάλογο όλων των απαγορεύσεων με παραπομπές προς όλους τους υπόλοιπους εν ισχύ νόμους.
Απαραίτητος επίσης είναι ο απόλυτα σαφής ορισμός του κάθε χρησιμοποιούμενου όρου. Π.χ. Τι ακριβώς ονομάζουμε ημιυπαίθριο χώρο, ανοιχτό χώρο, δημόσιο χώρο, χώρο εργασίας, διαφήμιση, υπαίθρια διαφήμιση κλπ. Δεν είναι δυνατόν να θεωρείται ως «ημιυπαίθριος» ένας χώρος περίκλειστος από τον υπεύθυνο με ζελατίνες και μόνιμες δομές, όπου ο αέρας δεν ανανεώνεται επαρκώς.

3) Διεύρυνση του πεδίου των ελεγκτικών οργάνων
Ένας μηχανισμός εφαρμογής, για να είναι επιτυχής, θα πρέπει να ανοίξει σε όσο γίνεται περισσότερα ελεγκτικά όργανα (όπως αποδεικνύει η εμπειρία Ευρωπαϊκών χωρών και πολιτειών των ΗΠΑ). Εκτός από το Σώμα Επιθεωρητών Υπηρεσιών Υγείας και Πρόνοιας (ΣΕΥΥΠ), που ως γνωστόν δεν έχει επαρκές προσωπικό, ώστε να φέρει εις πέρας την αποστολή του για εφαρμογή του νόμου, θα πρέπει να δοθεί ρητά αρμοδιότητα για διενέργεια ελέγχων, επί τόπου επέμβαση και εφαρμογή ποινών στους παραβάτες και στα εξής όργανα:
• Αστυνομία (Άμεση Δράση/100)
• Δημοτική Αστυνομία
• Τροχαία
• Λιμενικό Σώμα
• Διευθύνσεις Υγείας των Νομαρχιών
• Όργανα που έχουν συνάφεια με τους χώρους εργασίας και τις επιχειρήσεις και διενεργούν σε τακτά διαστήματα ελέγχους (Εφορία, Πολεοδομία, Επιθεώρηση Εργασίας κλπ), έτσι ώστε κι αυτές, επ' ευκαιρία ενός ελέγχου, να μπορούν να βεβαιώνουν μία παραβίαση του νόμου περί απαγόρευσης καπνίσματος και να εισπράττουν πρόστιμα ως δημόσιο έσοδο.
Σε πολλές χώρες (όπως π.χ. στην Ιταλία) έχει, πολύ σωστά, δοθεί αρμοδιότητα ελέγχου σε ιδιωτικές εταιρείας ασφάλειας (security) που φυλάγουν νόμιμα ένα χώρο (π.χ. τα μεγάλα εμπορικά κέντρα, τους πολυχώρους κλπ.).

4) Ανώνυμες καταγγελίες
Οι καταγγελίες στο 1142 θα πρέπει να μπορούν να γίνουν και ανώνυμα, καθώς και με fax, e-mail ή sms. Οι βασικότεροι λόγοι είναι πως η πλειοψηφία των πολιτών δε θέλουν ν’ αναφέρουν το όνομά τους, είτε φοβούμενοι μη χάσουν τη δουλειά τους ή μη δημιουργηθεί κλίμα ψυχρότητας στην περίπτωση επαγγελματικών χώρων, είτε φοβούνται αντίποινα από ανθρώπους της νύχτας στην περίπτωση των νυχτερινών κέντρων, είτε φοβούνται τον κοινωνικό στιγματισμό και αποκλεισμό στην περίπτωση μικρών πόλεων και χωριών όπου όλοι γνωρίζονται μεταξύ τους κλπ. Το επιχείρημα πως οι καταγγελίες είναι επώνυμες για να αποφευχθούν τυχόν φάρσες πιστεύουμε να συμφωνείτε πως είναι τελείως αβάσιμο.

5) Υποχρέωση σήμανσης
Το νέο θεσμικό πλαίσιο απαιτείται να περιέχει ρητή μνεία στην υποχρέωση όλων των χώρων εργασίας, καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος, χώρων αναμονής, αεροδρομίων και επιβατικών σταθμών, να αναρτούν μόνιμη μεγάλη αφίσα/banner (προτείνουμε να προβλέπονται ελάχιστες διαστάσεις) σε τοίχο σε κάθε ξεχωριστό όροφο καθώς και ευκρινή αυτοκόλλητα στην ή στις εισόδους (προτείνουμε τυποποιημένο υπόδειγμα), που να περιέχουν με μεγάλα και ευκρινή γράμματα τις προβλεπόμενες εκ του νόμου κυρώσεις σε περίπτωση παραβίασης. Αυτό έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματικό σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες και πρόσφατα στην Τουρκία. Η παραπάνω υποχρέωση θα πρέπει να συνοδεύεται από αυτοτελή κύρωση κατά του υπεύθυνου σε περίπτωση παράλειψης ανάρτησης.

6) Άμεση πρόσληψη προσωπικού υγείας και περισσότερων επιθεωρητών υπηρεσιών υγείας και πρόνοιας

7) Αύξηση του αριθμού των ιατρείων διακοπής καπνίσματος και στελέχωσή τους με εκπαιδευμένο προσωπικό

8) Γραφικές προειδοποιήσεις (εικόνες χαλασμένων πνευμόνων κλπ.) πάνω στα πακέτα των τσιγάρων, σύμφωνα με τη νομοθεσία της Ε.Ε.

9) Νέα σημαντική αύξηση της τιμής πώλησης των τσιγάρων με αύξηση της φορολόγησής τους

10) Να μη δίδονται άδειες λειτουργίας σε καταστήματα που πωλούν μόνο τσιγάρα

11) Υψηλά πρόστιμα στις επιχειρήσεις που παρανομούν και αφαίρεση της άδειας λειτουργίας στην περίπτωση υποτροπών

12) Μάθημα αγωγής υγείας στα σχολεία, ξεκινώντας από τα δημοτικά

13 Καταιγιστική αντιδιαφήμιση του καπνίσματος με κάθε τρόπο και σε όλα τα επίπεδα με στόχο την κατακόρυφη μείωση του ποσοστού των καπνιστών

Εξέταση & σχολιασμός επιχειρημάτων αντίθετων από τις θέσεις του οργανισμού μας:

Περί διαχωρισμού των χώρων σε καπνιζόντων & μη:
Η εμπειρία των προηγούμενων 6 μηνών, με την πλήρη ατονία των μέτρων του νόμου Αβραμόπουλου και την αδράνεια των ελεγκτικών αρχών, απέδειξε πως οποιαδήποτε σκέψη για διαχωρισμό σε χώρους καπνιζόντων και μη καπνιζόντων είναι απλά μη ρεαλιστική. Όχι μόνο γιατί έτσι δεν προστατεύεται η υγεία χιλιάδων εργαζόμενων στα καπνιστήρια (που κανείς δεν ζητάει τη γνώμη τους αν θέλουν ή όχι να είναι εκτεθειμένοι καθημερινά σε παθητικό κάπνισμα), αλλά και γιατί δημιουργούνται καταστήματα δύο ταχυτήτων και πρόβλημα αθέμιτου ανταγωνισμού μεταξύ τους.

Περί επενδύσεων για διαχωρισμό που έχουν ήδη γίνει
Παρά τα όσα έχουν γραφτεί στον Τύπο, το γεγονός είναι ότι ελάχιστοι καταστηματάρχες (πραγματικά αμελητέα ποσότητα) έχουν ουσιαστικά προβεί σε επενδύσεις για να διαμορφώσουν τα διαχωριστικά μεταξύ χώρων καπνιζόντων και μη καπνιζόντων που προβλέπει ο νόμος για τα καταστήματα άνω των 70 τ.μ., δεδομένου ότι όλοι ανέμεναν πως ο νόμος Αβραμόπουλου, με τα γνωστά παραθυράκια του, θα ήταν ανεφάρμοστος. Συνεπώς, μία άμεση καθολική απαγόρευση δε θα ταράξει την ασφάλεια δικαίου και τα καλόπιστα επενδυτικά σχέδια επιχειρηματιών στην Ελλάδα.

Περί «πτώσης» του τζίρου των καταστημάτων εστίασης, bar κλπ
Πρόκειται 100% για μύθο που διαδίδει η καπνοβιομηχανία. Δεκάδες έγκυρες, εμπεριστατωμένες έρευνες που έχουν γίνει στο εξωτερικό το αποδεικνύουν. (Βλ. παράρτημα).

Κυρία Υπουργέ,

Θα θέλαμε να σας υπενθυμίσουμε ότι η Ελλάδα είναι πλέον και διεθνώς δεσμευμένη να προχωρήσει προς μία ολική απαγόρευση του καπνίσματος στους δημόσιους χώρους. Συγκεκριμένα:

1) Το Συμβούλιο Υγείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο οποίο συμμετείχατε και εσείς η ίδια, ψήφισε πολύ πρόσφατα (στις 30 Νοεμβρίου 2009) μία «Σύσταση του Συμβουλίου για περιβάλλον χωρίς καπνό». Με αυτό το κείμενο, που ψηφίσθηκε ομόφωνα (συνεπώς και από εσάς), η Ε.Ε. τάχθηκε σαφώς υπέρ της επιβολής πλήρους απαγόρευσης του καπνίσματος σε όλους τους κλειστούς δημόσιους χώρους, στους χώρους εργασίας και στα δημόσια μεταφορικά μέσα στο σύνολο της Ε.Ε. έως το 2012. Η τότε Επίτροπος Υγείας κ. Ανδρούλλα Βασιλείου δήλωσε σχετικά τα εξής: «Έχω την ακλόνητη πεποίθηση ότι κάθε Ευρωπαίος πολίτης δικαιούται να προστατεύεται πλήρως από τον καπνό. Την προσπάθειά μας αυτή υποστηρίζει ένα μεγάλο μέρος του ευρέος κοινού και σκοπεύουμε να συνεργαστούμε με τα κράτη μέλη ώστε να τη φέρουμε σε αίσιο πέρας».

2) Επίσης, η χώρα μας δεσμεύεται από τη Σύμβαση-πλαίσιο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) για την καταπολέμηση του καπνίσματος, η οποία με το άρθρο 8 και με αναλυτικές κατευθυντήριες γραμμές που ενέκρινε και η Ε.Ε. επιβάλλει την υποχρέωση στα κράτη-μέλη του ΠΟΥ να προστατεύσουν τους πολίτες τους από την έκθεση στο παθητικό κάπνισμα.

Κλείνοντας, θα θέλαμε να τονίσουμε ότι το Nosmoke.gr στηρίζει το έργο σας, πιστεύουμε ότι θα είστε αρωγός ριζικών αλλαγών γι’ αυτό το σημαντικότατο θέμα και περιμένουμε από σας να λάβετε σοβαρά υπ' όψη σας την παρούσα επιστολή και να κάνετε αυτά που πρέπει, έχοντας αίσθηση της ιστορικής σας ευθύνης απέναντι στον ελληνικό λαό. Τα επίσημα στοιχεία δείχνουν ότι το κάπνισμα ευθύνεται για 20.000 θανάτους το χρόνο στη χώρα μας και επιβαρύνει τα ασφαλιστικά μας ταμεία με 2 δις ευρώ. Οι συνεχείς παρατάσεις και εξαιρέσεις από την εφαρμογή του νόμου οφείλουν να σταματήσουν άμεσα.

Είμαστε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε επιπλέον στοιχεία ή ό,τι άλλο χρειαστείτε.


Με εκτίμηση,

Αλέξανδρος Φωτεινός
Πρόεδρος “Nosmoke.gr” M.K.O.

 


ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

 

Οι οικονομικές επιπτώσεις της απαγόρευσης του καπνίσματος:

Αποτελέσματα από την ανασκόπηση της διεθνούς επιστημονικής βιβλιογραφίας

 


Με σκοπό την αποτελεσματική μείωση της έκθεσης στο παθητικό κάπνισμα σε δημόσιους χώρους, την τελευταία δεκαετία αρκετές χώρες έχουν εφαρμόσει απαγορεύσεις του καπνίσματος σε κέντρα διασκέδασης και εστίασης, ξενοδοχεία, ή ακόμη και σε καζίνο και χαρτοπαικτικές λέσχες. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι κατά τόπους επαγγελματικοί σύλλογοι και οι ενώσεις καταστηματαρχών εναντιώθηκαν σε αυτά τα μέτρα υποστηρίζοντας ότι οι απαγορεύσεις του καπνίσματος θα ‘διώξουν’ τους περισσότερους πελάτες και, κατά συνέπεια, θα ζημιώσουν οικονομικά τις επιχειρήσεις εστίασης και διασκέδασης. Όπως αποδείχθηκε αργότερα, οι αντιδράσεις αυτές ήταν σχεδόν πάντα υποκινούμενες από τις ίδιες τις καπνοβιομηχανίες, τα συμφέροντα των οποίων θιγόντουσαν άμεσα από τις απαγορεύσεις του καπνίσματος. Όμως το πιο ενδιαφέρον είναι ότι δεκάδες οικονομετρικές και κοινωνικές μελέτες που δημοσιεύτηκαν τα τελευταία 15 χρόνια στα πλέον έγκριτα διεθνή επιστημονικά περιοδικά έδειξαν ότι, στα περισσότερα κράτη που εφαρμόστηκαν οι εν λόγω απαγορεύσεις του καπνίσματος, δεν υπήρχε καμία αρνητική επίπτωση στην οικονομική απόδοση (δηλ. στον ‘τζίρο’) των επιχειρήσεων εστίασης και διασκέδασης. Στον παρακάτω πίνακα εμφανίζονται συνοπτικά ορισμένες αντιπροσωπευτικές μελέτες με τα κύρια ευρήματα και συμπεράσματά τους.

 

 

Συγγραφείς/Έτος δημοσίευσης/Χώρα διεξαγωγής της μελέτης/Πηγή δημοσίευσης

Αντικείμενο

Ευρήματα

Κύρια συμπεράσματα

Pyles et al./2007/USA/ Tobacco Control (British Medical Journal Group)

Οι οικονομικές επιπτώσεις της απαγόρευσης του καπνίσματος στις επιχειρήσεις εστίασης σε μια καπνοπαραγωγό πολιτεία

Η απαγόρευση του καπνίσματος δεν επηρέασε καθόλου τον τζίρο και την ευημερία των επιχειρήσεων

Ακόμη και σε κοινωνίες που εξαρτώνται οικονομικά από την παραγωγή καπνού, η απαγόρευση του καπνίσματος δεν επηρεάζει αρνητικά την οικονομική απόδοση των επιχειρήσεων εστίασης και διασκέδασης

 

Glantz & Smith/1997/USA/American Journal of Public Health

Οι επιπτώσεις των απαγορεύσεων του καπνίσματος στις πωλήσεις των εστιατορίων

Από το 1994 ως το 1999 οι απαγορεύσεις του καπνίσματος σε εστιατόρια και καφετέριες/παμπ δεν είχαν καμία απολύτως αρνητική επίπτωση στις πωλήσεις των εν λόγω επιχειρήσεων

Η απαγόρευση του καπνίσματος δεν ζημιώνει οικονομικά τις επιχειρήσεις εστίασης και διασκέδασης

Glantz & Charlesworth/1999/USA/Journal of the American Medical Association (JAMA)

Ο τζίρος των τουριστικών επιχειρήσεων και των ξενοδοχείων πριν και μετά την απαγόρευση του καπνίσματος

Η εφαρμογή της απαγόρευσης του καπνίσματος δεν επηρέασε καθόλου αρνητικά, μάλιστα σε ορισμένες περιπτώσεις, ευνόησε τον τζίρο των τουριστικών επιχειρήσεων

Η απαγόρευση του καπνίσματος δεν βλάπτει οικονομικά τις τουριστικές επιχειρήσεις

 

Siahpush & Scollo/2004/Tasmania & Australia/Tobacco Control (British Medical Journal Group)

Οι οικονομικές επιπτώσεις της απαγόρευσης του καπνίσματος στις πωλήσεις εστιατορίων και παμπ στην Τασμανία

Η απαγόρευση του καπνίσματος δεν είχε καμία απολύτως αρνητική επίπτωση στις πωλήσεις των εστιατορίων

 

Οι αρμόδιοι φορείς θα πρέπει να εφαρμόζουν τις απαγορεύσεις του καπνίσματος στα εστιατόρια χωρίς να φοβούνται για τυχόν αρνητικές οικονομικές επιπτώσεις

 

Eriksen & Chaloupka/2007/USA/CA: A Cancer Journal for Clinicians (American Cancer Society)

Αξιολόγηση των απαγορεύσεων του καπνίσματος από το 1970 και έπειτα, εκτίμηση των οικονομικών επιπτώσεων και ανάλυση των στρατηγικών των καπνοβιομηχανιών

Η ανάλυση των μελετών που παρουσιάζονται στο συγκεκριμένο άρθρο αποδεικνύει ότι οι απαγορεύσεις του καπνίσματος δεν ζημιώνουν τις επιχειρήσεις εστίασης και τουρισμού. Αρκετές φορές οι καπνοβιομηχανίες υποκίνησαν αντιδράσεις και διέδωσαν φήμες για το αντίθετο

Η απαγόρευση του καπνίσματος δεν βλάπτει οικονομικά και μπορεί να σώσει ζωές. Η καπνοβιομηχανίες το γνωρίζουν αυτό και έχουν προσπαθήσει να πείσουν την κοινωνία για το αντίθετο

 

Scollo et al./2003/Australia/Tobacco Control (British Medical Journal Group)

Ανάλυση 97 εμπειρικών μελετών για τις οικονομικές επιπτώσεις της απαγόρευσης του καπνίσματος σε επιχειρήσεις εστίασης και διασκέδασης

Όλες οι μελέτες με τον αρτιότερο επιστημονικό σχεδιασμό έδειξαν ότι η απαγόρευση του καπνίσματος δεν ζημιώνει οικονομικά τις επιχειρήσεις. Αντίθετα σε αρκετές περιπτώσεις η απαγόρευση συνοδεύτηκε από σημαντική άνοδο του τζίρου και από άνοιγμα νέων θέσεων εργασίας

Η απαγόρευση του καπνίσματος δεν βλάπτει, αλλά ωφελεί τις επιχειρήσεις εστίασης και διασκέδασης

Kunzli et al./2003/Italy/ Tobacco Control (British Medical Journal Group)

Αξιολόγηση των προτιμήσεων των πελατών και οικονομική ανάλυση των πωλήσεων σε καφετέριες στην Ιταλία

Οι πελάτες – ακόμη και οι ίδιοι οι καπνιστές - προτιμούν καφετέριες χωρίς μόλυνση από τον καπνό των τσιγάρων επειδή ενδιαφέρονται τόσο για την υγεία τους όσο και για την υγεία των ανθρώπων γύρω τους. Τα φιλοδωρήματα στους σερβιτόρους ήταν κατά 22% περισσότερα στις καφετέριες που απαγορεύουν το κάπνισμα

Ενώ το τσιγάρο αποτελεί βασικό κομμάτι στην κουλτούρα τους, οι περισσότεροι Ιταλοί – ακόμη και οι καπνιστές – προτιμούν να πίνουν τον καφέ τους σε καφετέριες χωρίς καπνό και είναι πρόθυμοι να ανταμείψουν γενναιόδωρα τους εργαζόμενους σε αυτά τα μέρη

Alamar & Glantz/2004/USA/Contemporary Economic Policy

Αξιολόγηση των κερδών των εστιατορίων που απαγορεύουν το κάπνισμα σε σύγκριση με εστιατόρια που δεν εφαρμόζουν την απαγόρευση

Τα εστιατόρια που εφάρμοζαν την απαγόρευση του καπνίσματος σημείωσαν κατά 16% αύξηση των πωλήσεών τους σε σύγκριση με τα εστιατόρια που επέτρεπαν το κάπνισμα

 

Οι πελάτες φαίνεται να προτιμούν περισσότερο τα εστιατόρια χωρίς καπνό όταν τους δίνεται η δυνατότητα επιλογής

 

Fong et al./2006/Ireland/ Tobacco Control (British Medical Journal Group)

Αξιολόγηση της απαγόρευσης του καπνίσματος στις Ιρλανδικές επιχειρήσεις εστίασης και διασκέδασης και της αντίδρασης των καπνιστών

Αμέσως μετά την εφαρμογή της απαγόρευσης του καπνίσματος οι περισσότεροι Ιρλανδοί καπνιστές δήλωναν ότι υποστηρίζουν την απαγόρευση και ότι με αυτό το μέτρο βρήκαν την κατάλληλη ευκαιρία να κόψουν επιτέλους το κάπνισμα. Η ομάδα των ερευνητών επίσης έχει παρουσιάσει στοιχεία που δείχνουν ότι ο τζίρος των επιχειρήσεων εστίασης έχει αυξηθεί σημαντικά μετά την ολική απαγόρευση του καπνίσματος

Εφόσον το κάπνισμα απαγορεύτηκε με μεγάλη επιτυχία και με τη συγκατάθεση των ίδιων των καπνιστών ακόμη και στις φημισμένες Ιρλανδικές παμπ, τότε υπάρχουν πολλές ελπίδες να εφαρμοστούν οι απαγορεύσει ς του καπνίσματος επιτυχώς και σε άλλες χώρες

Σημείωση. Στις περισσότερες μελέτες που παρουσιάζονται παραπάνω οι απαγορεύσεις του καπνίσματος ήταν ολικές και όχι εν μέρει.

Συμπερασματικά, περισσότερες από 100 επιστημονικές μελέτες σε διαφορετικά κράτη (ακόμη και σε χώρες που το κάπνισμα είναι μέρος της κουλτούρας τους, όπως η γειτονική Ιταλία) έχουν δείξει ότι η απαγόρευση του καπνίσματος είναι πιθανότερο να ωφελήσει παρά να βλάψει τις επιχειρήσεις εστίασης και διασκέδασης. Μάλιστα, οι καπνιστές πελάτες προτιμούν να συνεχίσουν να επισκέπτονται τα αγαπημένα τους μέρη ακόμη και όταν δεν επιτρέπεται να καπνίσουν – ορισμένοι μάλιστα βρίσκουν με αυτό τον τρόπο και την κατάλληλη ευκαιρία να κόψουν το κάπνισμα. Λόγω της άμεσης απειλής των οικονομικών τους συμφερόντων, οι καπνοβιομηχανίες προσπάθησαν αρκετές φορές να φοβίσουν τις κατά τόπους ενώσεις καταστηματαρχών και τους πολίτες, επικαλούμενες την αβάσταχτη οικονομική ζημία που θα επιφέρει η απαγόρευση του καπνίσματος. Με βάση τα παραπάνω στοιχεία, γεννώνται τα παρακάτω ερωτήματα:

-Γιατί στην Ελλάδα δεν έχει εφαρμοστεί ακόμη η απαγόρευση του καπνίσματος;

-Γιατί ενώ σε τόσες άλλες χώρες η απαγόρευση του καπνίσματος στέφεται με επιτυχία και οι καπνιστές προτιμούν τα μέρη χωρίς καπνό, στην Ελλάδα φοβόμαστε ότι θα συμβεί το αντίθετο;

-Ποιος τρέφει τους φόβους για οικονομική καταστροφή των επιχειρήσεων εστίασης και διασκέδασης που θα απαγορεύσουν το κάπνισμα;

Τα δεδομένα μιλούν από μόνα τους. Οι απαντήσεις βρίσκονται μπροστά μας. Αρκεί μόνο να ανοίξουμε τα μάτια μας.

 

Δρ Λάμπρος Λαζούρας

Ερευνητής Ψυχολόγος

Επιστημονικός Σύμβουλος Nosmoke.gr