Εκτύπωση PDF

Παιδί και ΑΝΤΙπαθητικό Κάπνισμα

Γράφει η Κατερίνα Μάλλιου

 

Θα δίνατε ποτέ στο παιδί σας δηλητήρια όπως το αρσενικό και το υδροκυάνιο; Θα το εκθέτατε στο ραδιενεργό στοιχείο πολώνιο (Po-210); Κι όμως, πολλά παιδιά στην Ελλάδα εκτίθενται ακόμα, και μάλιστα σε καθημερινή βάση, σε αυτές τις θανατηφόρες ουσίες, όταν αναγκάζονται να αναπνέουν αέρα στον οποίο υπάρχει καπνός. Ένα παιδί που ζει σε οικογένεια καπνιστών καπνίζει παρά τη θέλησή του 80-120 τσιγάρα το χρόνο, πράγμα πολύ πιο καταστροφικό για έναν οργανισμό που βρίσκεται σε ανάπτυξη. Τα παιδιά αναπνέουν με πιο γρήγορο ρυθμό απ’ ότι οι ενήλικες, οπότε αναλογικά εισπνέουν μεγαλύτερες ποσότητες καπνού. Οι γονείς καπνίζουν, τα παιδιά υποφέρουν.

H έκφραση της δυσαρέσκειας των παιδιών που αναγκάζονται να εισπνέουν τον καπνό των μεγάλων, στην Ελλάδα εξακολουθεί να πνίγεται, αρκετά συχνά δυστυχώς, από την παντοδυναμία των μεγάλων. Το παιδί στερείται το βασικό του δικαίωμα στην υγεία και η ειρωνεία είναι ότι το στερείται από τους ανθρώπους που, κατά τα άλλα, είναι πρόθυμοι να κάνουν τα πάντα γι’ αυτό. Το παιδί που έχει καπνιστή γονιό οδηγείται με μαθηματική -στατιστική και εμπειρική- ακρίβεια στο να γίνει και το ίδιο καπνιστής (στην Ελλάδα τα παιδιά αρχίζουν το κάπνισμα από την τετάρτη δημοτικού). Όχι μόνο λόγω γονεϊκού προτύπου, αλλά και επειδή τα τοξικά χημικά του καπνού (πάντα με την ευγενική χορηγία αρκετών χιλιάδων έξτρα χημικών από τις καπνοβιομηχανίες) αλλοιώνουν το ανθρώπινο DNA. Αυτό συνεπάγεται τα παιδιά των καπνιστών να γεννιούνται εθισμένα στον καπνό και να έχουν μόνιμες βλάβες στο νευρικό τους σύστημα. Η επίδραση του καπνού στα παιδιά ερευνάται τα τελευταία χρόνια διεξοδικά από την επιστήμη. Πρόσφατη έρευνα απέδειξε πως τα παιδιά που έχουν εκτεθεί στο παθητικό κάπνισμα μπορεί να έχουν ήδη φραγμένες αρτηρίες από την ηλικία των 13 ετών.

Ένας από τους βασικότερους λόγους που ο καπνός προκαλεί προβλήματα υγείας, πέρα από τις τοξικές-καρκινογόνες ουσίες, είναι ότι μονοξείδιο του άνθρακα (εξαιρετικά τοξικό αέριο που επιφέρει θάνατο από ασφυξία) μειώνει την οξυγόνωση του εγκεφάλου, της καρδιάς και των άλλων ζωτικών οργάνων. Επιπλέον, το ανοσοποιητικό σύστημα υπολειτουργεί, επειδή τα συστατικά του καπνού καταστέλλουν την αντίδραση των αντισωμάτων, πράγμα που καθιστά το ανθρώπινο σώμα φιλάσθενο, και μεγαλώνει τη διάρκεια της ανάρρωσης από όλες τις ασθένειες.

Μαθησιακές Ικανότητες

Το παθητικό κάπνισμα εκτός από την υγεία, επηρεάζει και τις σχολικές επιδόσεις των παιδιών, αφού, σε σύγκριση με παιδιά που δεν εκτίθενται σε καπνό, λείπουν περισσότερες μέρες από το σχολείο και διαβάζουν λιγότερο στο σπίτι, επειδή αρρωσταίνουν συχνότερα και για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Σύμφωνα με πρόσφατες έρευνες, οι μαθησιακές ικανότητες των παιδιών επηρεάζονται αρνητικά από το παθητικό κάπνισμα: τα παιδιά έχουν χαμηλότερες επιδόσεις σε τεστ μαθηματικών, ανάγνωσης και λογικής. Οι έρευνες επίσης έχουν δείξει αυξημένα κρούσματα προβλημάτων στη συμπεριφορά απέναντι στους δασκάλους και τους συμμαθητές, καθώς και πιο αργή νοητική ανάπτυξη.

Τί ακριβώς προκαλεί στη σωματική και την πνευματική υγεία των παιδιών η έκθεση στον καπνό;

Το παθητικό κάπνισμα του παιδιού μετά τη γέννησή του προκαλεί:

  • Αιφνίδιο βρεφικό θάνατο
  • Kαρκίνο
  • Διαταραχές ψυχοσωματικής ανάπτυξης
  • Νοητικές διαταραχές
  • Καρδιοαναπνευστικά προβλήματα
  • Εμφύσημα
  • Αρτηριοσκλήρυνση
  • Φιλασθένεια (οι ουσίες του τσιγάρου αποδυναμώνουν το ανοσοποιητικό σύστημα)
  • Πνευμονία
  • Άσθμα
  • Οξείες λοιμώξεις του αναπνευστικού
  • Βακτηριδιακή μηνιγγίτιδα
  • Καθυστέρηση στην ανάπτυξη
  • Καθυστέρηση ομιλίας
  • Βρογχίτιδα
  • Οξεία και χρόνια ωτίτιδα
  • Μολύνσεις στους πνεύμονες
  • Προβλήματα συμπεριφοράς
  • Μειωμένη όσφρηση
  • Μερική απώλεια ακοής
  • Πονοκέφαλο
  • Ναυτία
  • Αμυγδαλίτιδα
  • Κρυολόγημα
  • Βήχα


Να θυμάστε ότι…

  • Δεν υπάρχει ασφαλές επίπεδο έκθεσης στον καπνό
  • Ο καπνός ταξιδεύει σε όλο το σπίτι ακόμα και αν καπνίζετε σε δωμάτιο με κλειστή την πόρτα.
  • Δεν προστατεύετε το παιδί με το να καπνίζετε κοντά σε ανοικτό παράθυρο.
  • Δεν προστατεύετε το παιδί με το να καπνίζετε σε δωμάτιο με σύστημα εξαερισμού.
  • Η έκθεση των παιδιών στις τοξικές ουσίες του καπνού είναι πολύ μεγάλη στο αυτοκίνητο.

Τριτογενές κάπνισμα

Πέρα από το παθητικό κάπνισμα, την εισπνοή δηλαδή του καπνού που υπάρχει στον αέρα, όλο και περισσότερες έρευνες αποδεικνύουν ότι ο καπνός βλάπτει και με άλλον τρόπο. Τριτογενές κάπνισμα είναι ο όρος που περιγράφει τις σοβαρές επιπτώσεις που μπορούν να προκαλέσουν οι καπνιστές, μεταφέροντας άθελα τους τις τοξίνες του καπνού. Τριτογενής καπνός είναι αυτό που μυρίζουμε όταν ένας καπνιστής έχει σβήσει το τσιγάρο του. Ο καπνός αφήνει καρκινογόνες τοξίνες στις επιφάνειες (τοίχους, έπιπλα, ρούχα, σώμα). Λόγω της μεταφοράς των τοξικών ουσιών, τα παιδιά καπνιστών, που οι γονείς τους δεν καπνίζουν μέσα στο σπίτι, έχουν μέχρι και 800% μεγαλύτερη ποσότητα νικοτίνης στον οργανισμό τους, σε σύγκριση με τα παιδιά μη καπνιστών.

Νόμοι στον κόσμο για την προστασία των παιδιών

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σε πρόσφατο ψήφισμά του για τα «Περιβάλλοντα Χωρίς Καπνό» διαπιστώνει ότι «τα παιδιά δεν μπορούν να συναινέσουν τα ίδια στην έκθεσή τους στον καπνό του περιβάλλοντος που οφείλεται στο κάπνισμα». Είναι η πρώτη φορά που η έννοια της συναίνεσης των παιδιών στην έκθεσή τους σε καπνό, καθώς και η έννοια του τριτογενούς καπνίσματος, εισάγονται στα ευρωπαϊκά κείμενα.

Σε αντίθεση με την Ελλάδα, όπου τα παιδιά παραμένουν εντελώς απροστάτευτα από την ελληνική νομοθεσία (και νοοτροπία), σε πολλές ανεπτυγμένες χώρες του πλανήτη τα παιδιά έχουν δικαιώματα και προστατεύονται από το παθητικό κάπνισμα. Το κάπνισμα απαγορεύεται σε όλους τους κλειστούς δημόσιους χώρους, στα σχολεία (μόνο στην Ελλάδα συναντάει κανείς το θλιβερό θέαμα καθηγητές και μαθητές να καπνίζουν μαζί), τις παιδικές χαρές, τα πάρκα, τις παραλίες, τα αυτοκίνητα, και άλλους χώρους όπου υπάρχουν παιδιά.

  • Στην Αυστραλία ψηφίστηκε νόμος ο οποίος προβλέπει την επιβολή κυρώσεων σε όσους καπνίζουν μέσα σε αυτοκίνητο που επιβαίνουν παιδιά. Επίσης, δεν επιτρέπεται το κάπνισμα σε απόσταση μικρότερη των 10 μέτρων από παιδικές χαρές, σε πάρκα και παραλίες.
  • Στο Ηνωμένο Βασίλειο δεν επιτρέπεται το κάπνισμα στα πάρκα.
  • Στον Καναδά δεν επιτρέπεται το κάπνισμα σε παιδικές χαρές και σε οχήματα στα οποία επιβαίνουν παιδιά κάτω των 16 ετών.
  • Στην Ελλάδα ο γονιός κρατάει το παιδί στο ένα χέρι και το τσιγάρο στο άλλο.


Πηγή: "Κουτί" / 11-5-10